Chất thải may mặc của Nike, Clarks và các thương hiệu hàng đầu khác được sử dụng làm chất đốt độc hại trong các lò nung gạch ở Campuchia

Hàng tồn, nguyên phụ liệu thừa từ các nhà máy gia công hàng may mặc, da giày ở Campuchia đang được sử dụng để cung cấp nhiên liệu cho các lò gạch - khiến công nhân ở đây phải tiếp xúc trực tiếp với khí độc.

Trong một cuộc điều tra của Unearthed mới đây, tổ chức này đã tìm thấy rất nhiều thẻ, nhãn mác, giày dép, vải và phế liệu may mặc của Nike, Ralph Lauren, Michael Kors, Reebok, Next, Diesel và Clarks tại năm lò gạch khác nhau cùng với bằng chứng cho thấy các lò nung đã sử dụng phế liệu may mặc để làm chất đốt.


Khói thải dày đặc phát ra từ một lò nung tại tỉnh Kandal, Campuchia.

 

Để sản xuất gạch, công nhân chuyển những phiến đất sét khô vào lò nung, nung trong vài ngày với nhiệt độ lên tới 650 ° C. Để duy trì nhiệt như vậy, các lò nung cần tiếp chất đốt liên tục.

Đi kèm với những chùm khói đen ngòm gây ngạt thở, việc đốt chất thải may mặc, thường chứa các hóa chất độc hại, đặc biệt gây nguy hiểm cho sức khỏe của những người thợ lò. Các tác động đến sức khỏe được báo cáo bao gồm ho, cảm lạnh, bốc hỏa, chảy máu mũi và viêm phổi.


Công nhân lò gạch duy trì buồng đốt chát bằng vải vụn, phế thải hàng may mặc.

Sự việc này làm trầm trọng thêm cho vấn đề lượng khí thải carbon trong việc sản xuất may mặc cho thị trường châu Âu và Mỹ, bất chấp các cam kết cắt giảm khí thải từ các nhà sản xuất.

“Việc đốt quần áo có thành phần acrylic từ hình in trên vải, đặc biệt là khi kết hợp với túi nhựa, móc treo, cao su và các chất thải khác tạo ra hóa chất độc hại cho môi trường và ngay lập tức, gây tổn hại đến sức khỏe của người lao động và người dân xung quanh. Đặc biệt, các tác động đến sức khỏe con người còn tồi tệ hơn nhiều so với việc đốt củi và đã được nêu rõ trong một báo cáo gần đây của quốc hội Anh”, Tiến sĩ Laurie Parsons thuộc Đại học Royal Holloway của Vương quốc Anh cho biết. Parsons là đồng tác giả của một báo cáo năm 2018, cũng đã nhắc đến hoạt động sử dụng phế thải hàng may mặc làm chất đốt trong các lò ở Campuchia.

Các nhãn hàng lớn cho biết việc đốt chất thải may mặc theo cách này sẽ đi ngược lại quy trình của họ, họ chắc chắn sẽ điều tra các khiếu nại và cùng lúc đó, họ mong đợi các đối tác và nhà cung cấp của mình tuân thủ các quy tắc nghiêm ngặt.

Người phát ngôn của Clarks cho biết “Chúng tôi đang tiến hành một cuộc điều tra kỹ lưỡng và tin rằng chúng tôi đã xác định được nguồn tiềm năng. Chúng tôi tin rằng sự cố này là một sự cố đặc biệt. Cuộc điều tra đang diễn ra của chúng tôi đã khiến chúng tôi tin rằng theo quy tắc thực hành của chúng tôi đối với các nhà cung cấp, chất thải từ các nhà máy liên quan của Campuchia đã được cung cấp cho một công ty dịch vụ chất thải được chính phủ phê duyệt. ”

Người phát ngôn của Michael Kors cho biết thêm “chúng tôi cố gắng sản xuất các sản phẩm của mình theo cách có trách nhiệm với môi trường và hợp tác với các nhà cung cấp để giảm lượng khí thải, chất thải và các tác động môi trường khác của các sản phẩm của chúng tôi” và “sẽ nhắc lại cho các nhà cung cấp những kỳ vọng của chúng tôi về việc thu gom và xử lý đúng cách chất thải may mặc. ”

Khi liên hệ với Next - chúng tôi đã hỏi làm thế nào và tại sao sản phẩm của họ lại được chuyển đến một lò gạch địa phương. Người phát ngôn của Next đã trả lời “theo điều khoản 8.5 của Điều khoản và Điều kiện Mua hàng Tiêu chuẩn Tiếp theo, các nhà cung cấp không thể xử lý hàng bị từ chối, hàng giây, hàng thừa, hàng mẫu hoặc hàng bị hủy bỏ trừ khi hàng được bán qua các tuyến đường thông quan tiếp theo” và “có vẻ như vi phạm này có thể có thể đã diễn ra do các nhà cung cấp của họ ở Campuchia không tuân thủ chính sách."

OTB Group, tổ chức mẹ của Diesel, giải thích rằng “OTB liên tục giám sát chuỗi cung ứng” và “thương hiệu này hiện không còn sản xuất hàng may mặc ở Campuchia nữa”. Họ nói thêm, "không có bằng chứng nào xuất hiện về chủ đề này từ cuộc đánh giá nội bộ gần đây mà chúng tôi thực hiện với nhà cung cấp cũ và duy nhất của chúng tôi hoạt động tại Quốc gia vào năm 2020/2021."

Hiện vẫn chưa xác định được số lượng chính xác các lò đốt chất thải may mặc. Theo ông Sou Chhloung, Phó giám đốc Liên đoàn Công nhân ngành gỗ và Xây dựng Campuchia (BWTUC): “Điều khiến chúng tôi lo ngại là số lượng lò gạch đốt sử dụng phế thải may mặc sẽ tăng lên vì giá gỗ đắt và nguồn nguyên liệu này đang cạn kiệt.

Dara (tên đã được thay đổi) là chủ lò nung được 14 năm và có tới 40 lao động, cho biết mặc dù rất quan tâm đến sức khỏe của người lao động nhưng doanh nghiệp của ông cũng bắt đầu đốt hàng may mặc vào năm 2021 để bù đắp cho các khoản lỗ.

“Trước đại dịch, tôi chưa bao giờ sử dụng chất thải may mặc trong lò nung của mình. Gỗ và các vật liệu khác đắt hơn chất thải vải ”, ông nói thêm.

 
Vận chuyển những túi đựng rác thải dệt may, giày dép tới lò nung.


Một chiếc xe tải nhỏ đựng chất thải may mặc, theo Dara có giá chỉ 100 USD, trong khi một xe tải lớn chở gỗ có giá từ 1.000 USD đến 1.500 USD. “Tôi thường mua qua trung gian và không biết đến nguồn gốc của nguyên liệu đốt”, ông nói.

Một số chủ lò ở tỉnh Kandal - bao gồm cả Dara - chia sẻ rằng các quan chức Bộ Môi trường đã ra chỉ thị ngừng đốt chất thải may mặc vào năm ngoái.



Những người nhặt rác tại một bãi tập kết phế liệu may mặc, nằm ở ngoại ô Phnom Penh. Bãi rác cũng được chính quyền thành phố sử dụng để xử lý hàng may mặc bị thừa. Một số trong số này được các chủ lò chặn lại và sử dụng làm nhiên liệu đốt lò.

Theo một tiểu nghị định về quản lý chất thải, các ngành công nghiệp đốt chất thải rắn - bao gồm hàng may mặc và phế liệu vải - có thể bị phạt 50 USD. Một nghị định khác cũng chỉ ra kiểu ô nhiễm gây nguy hiểm cho “cơ thể hoặc tính mạng con người” có quy định tiền phạt hơn 12.000 USD và 5 năm tù đối với trường hợp vi phạm nghiêm trọng nhất.

Chuỗi cung ứng chất thải may mặc

Các nhà máy gia công hàng may mặc và giày dép cho một số thương hiệu được yêu thích trên thế giới chủ yếu xử lý chất thải dệt may tại bãi phế liệu thông qua các công ty xử lý chất thải được cấp phép. Tuy nhiên, chất thải may mặc không được kiểm soát đang phát triển mạnh, đồng nghĩa với việc một lượng không nhỏ chất thải này sẽ được đưa vào các lò nung gạch.

Một báo cáo năm 2021 của tổ chức phát triển Đức GIZ cho thấy các phế liệu dệt may đến được lò nung thông qua một mạng lưới trung gian thu mua trực tiếp từ các nhà máy và bán cho các tài xế xe tải giao hàng. Một xe tải chất thải may mặc được mua trực tiếp từ quản lý nhà máy có giá chỉ 60 USD.

Với một chuỗi cung ứng phức tạp như vậy, rất khó để xác định nguồn hàng hoặc hành trình theo từng bước. Dựa trên cơ sở đăng ký Open Apparel, Unearthed có thể kết nối một nhà cung cấp của Ralph Lauren với một lò nung, đốt chất thải may mặc, nơi tìm thấy tờ đơn đặt hàng của nhà máy và nhãn mác của Polo Ralph Lauren gần nơi có chất thải may mặc. Tuy nhiên, công ty trên đã không trả lời các yêu cầu bình luận.

Riêng Bộ Môi trường Campuchia đã xác nhận với Unearthed rằng từ năm 2017, một nhà máy may mặc đã bị phạt vì “xử lý chất thải rắn không đúng quy cách” nhưng không rõ việc xử lý đó dẫn đến điều gì. Người phát ngôn đã không trả lời yêu cầu làm rõ thêm.

Các thương hiệu thời trang toàn cầu và mục tiêu phát triển bền vững

Một số thương hiệu có nhãn mác, vải, quần áo và giày dép phế liệu được khai quật tại các lò đốt chất thải may mặc đã cam kết thực hiện các mục tiêu bền vững về môi trường và xã hội đầy tham vọng trong hoạt động của họ. Họ có những tuyên bố chống chế độ nô lệ hiện đại và cam kết loại bỏ chất thải và khí thải carbon trong chuỗi cung ứng của họ.

Nike đã gây chú ý vào năm 2019 khi bỏ chiến dịch “Move to Zero” cùng thời điểm cuộc tấn công Khí hậu toàn cầu do giới trẻ lãnh đạo đã làm rung chuyển các đường phố ở New York. “Ưu tiên của chúng tôi là không lãng phí, tiết kiệm thời gian,” Nike cho biết trên trang web của mình. Điều này bao gồm việc chuyển 100% chất thải từ bãi chôn lấp trong chuỗi cung ứng của Nike và không phát thải carbon - nghĩa là chúng sẽ bằng hoặc dưới mức năm 2020 - từ các nhà cung cấp chính vào năm 2025.

Nike, Ralph Lauren, Michael Kors, Reebok, Next, Clarks và Diesel cũng có các quy tắc của nhà cung cấp, trong đó tối thiểu yêu cầu các nhà máy ở Campuchia phải tôn trọng luật môi trường địa phương và xử lý chất thải theo quy định hiện hành. Nike yêu cầu các nhà cung cấp của họ “xác minh rằng họ thực hiện các thực hành quản lý môi trường có trách nhiệm.”

Tương tự, Clarks tuyên bố rằng các cở gia công của họ cần tôn trọng luật môi trường hiện hành và “phải có hệ thống quản lý chất thải hiệu quả nhằm ngăn chặn bất kỳ ô nhiễm hoặc tác động bất lợi nào đến cộng đồng và tối đa hóa việc tái chế chất thải nếu có thể.”

Trên thực tế, các chuyên gia cho biết, các thương hiệu có thể tự do đưa ra các cam kết sâu rộng vì không có khuôn khổ pháp lý hoặc cơ quan giám sát nào có thể buộc họ phải chịu trách nhiệm về những gì đang xảy ra trong chuỗi cung ứng của họ.

Royal Holloway từ Parsons cho biết: “Trong trường hợp không có sự giám sát pháp lý rõ ràng, điều mà nhiều thương hiệu làm là họ đưa ra các cam kết công khai cụ thể về tính bền vững trong chuỗi cung ứng của họ”.

Nhưng đối với một số ít, hầu hết các thương hiệu thời trang sản xuất quần áo và giày dép ở Campuchia không có bất kỳ sự hiện diện thực tế nào ở nước này, khiến việc giám sát có ý nghĩa trở nên khó khăn.

Bằng chứng được tìm ra như thế nào?

Từ tháng 12 năm 2021 đến tháng 1 năm 2022, Unearthed tìm thấy chất thải may mặc của một số thương hiệu hàng đầu thế giới tại 5 lò, nằm rải rác trên các cụm lò ở tỉnh Kandal, đông nam Campuchia.


Họ bắt đầu cuộc hành trình về phía bắc Phnom Penh, đến thăm một lò nung quy mô nhỏ và xác định chất thải may mặc của Reebok - một dải vật liệu màu đen có biểu tượng thương hiệu trên đó. Sau đó, họ đi đến một lò nung cỡ trung bình, nơi tem mác quần áo của Polo Ralph Lauren nằm rải rác gần các lò nung và một túi đựng chất thải may mặc. Tiếp tục hành trình về phía bắc thủ đô, họ xác định thêm sự hiện diện của Next và Diesel.

Tiếp theo, vào ngày 12 tháng 1 năm 2022, họ tiếp tục xác định được thêm chất thải may mặc tại ba lò gạch. Tại lò đầu tiên - cũng là nơi xác định chất thải của Reebok trước đó – họ tìm thấy các mảnh vải giả da với biểu tượng của Michael Kors. Chất thải nằm giữa các dây chuyền sấy gạch và lò sấy trong khuôn viên lò nung.

Unearthed đã tìm đến đại diện của Nike và Ralph Lauren nhưng các nhãn hàng này đều từ chối trả lời.

Theo Unearthed.

 

 
 

ĐĂNG KÝ HỘI VIÊN

Vui lòng đọc kĩ nội dung Thư mời gia nhập hội
Điền đầy đủ thông tin vào đơn gia nhập hội và gửi về địa chỉ bên dưới

  • Address: 183H Dương Quảng Hàm, P. 5, Q.Gò Vấp
  • Phone: (08) 6 2973 567 - Fax : (08) 62 973 540
  • Website: http://agtek.org.vn/